SP: ambities te groot voor ……….

Defensie wordt financieel steeds meer uitgekleed, maar moet van het kabinet nog steeds alle soorten missies aankunnen. Een onmogelijke en zelfs gevaarlijke opdracht. Het wordt tijd voor een realistisch takenpakket.

De enorme bezuinigingen op defensie maken het noodzakelijk dat het takenpakket van onze krijgsmacht kleiner wordt. Helaas weigert de regering daarvoor te kiezen. Steeds meer raken doelen en middelen uit evenwicht. Als woordvoerder defensie heb ik respect gekregen voor de krijgsmacht. Na twee bezoeken aan Afghanistan en aan de anti-piraterijmissie in Somalië, is mijn conclusie dat militairen hard werken in gevaarlijke omstandigheden. Hun inzet verdient respect en is oprecht gericht op verbetering van de situatie ter plekke.

Wenselijk
Dat doet niets af aan de vraag of een missie ook politiek wenselijk is. Militairen zijn uitvoerders, politici beslissen waar het leger naartoe gaat. Na mijn bezoek aan Afghanistan was mijn conclusie: wie door een rietje kijkt, ziet militairen die hard werken om de plaatselijke situatie te verbeteren. Wie iets meer afstand neemt, ziet een land waar nauwelijks vooruitgang is geboekt. Hoe vervelend ook, het is een legitieme vraag wat Nederland nu precies heeft bijgedragen aan de ontwikkeling van dit land.
In september heeft minister Hennis haar visie ‘In het belang van Nederland’ uitgebracht. Daarin staat dat het leger alle soorten missies kan blijven doen, inclusief die op het hoogste geweldsniveau. Dit lijkt op een poging een vierkante cirkel te tekenen. Met aanzienlijk minder middelen ‘veelzijdig inzetbaar’ blijven; dat knelt en leidt tot onveilige situaties. Ik vind dat de bezuiniging van ruim 1,2 miljard euro tot een fundamentele keuze moet leiden. Stop met het krampachtig vasthouden aan een veelzijdig inzetbare krijgsmacht, kies voor een leger met een specifiek takenpakket.
Instituut Clingendael bepleit een vergelijkbaar besluit. In plaats van ‘veelzijdig inzetbaar’ kan ons leger ‘stabilisatiemacht’ worden of ‘ondersteunende vredesmacht’. We doen dan niet mee aan interventies op het hoogste niveau (en hebben dus ook geen dure JSF nodig), maar richten ons op bevordering van vrede en veiligheid via stabilisatiemissies of door middel van vredesoperaties. Door te kiezen voor een dergelijk – meer realistisch – takenpakket, komt de regering ook tegemoet aan de kritiek van de Rekenkamer. Die stelt nu dat ambities en budget niet met elkaar in evenwicht zijn. Dat leidt tot gevaarlijke situaties, de helft van het personeel zegt door de bezuinigingen niet meer veilig te kunnen werken. De regering heeft te veel ambities en nog een omstreden besluit genomen. De aankoop van de Joint Strike Fighter voor maar liefst 4,5 miljard euro. Omdat het toestel nog wordt ontwikkeld, is het omkleed met onzekerheden. Het Pentagon sprak in september van ‘honderden gebreken’. Terecht wordt geadviseerd om een ontsnappingsclausule in het contract op te nemen. In antwoord op mijn Kamervragen wil Hennis dat niet toezeggen.

 

 

In het Kamerdebat van morgen zal Jasper van Dijk (SP) daar een motie over indienen. Dat is wel het minste, mocht Nederland een kat in de zak kopen. Met de aanschaf van de JSF wordt ook de nucleaire taak van de luchtmacht veiliggesteld. De JSF is immers geschikt gemaakt om kernwapens te dragen, blijkt uit diverse berichten. Het zou reden moeten zijn om per direct af te zien van de straaljager. Nederland dient zijn kernwapens zo snel mogelijk te verwijderen. Dat wil een meerderheid in de Tweede Kamer en dat heeft PvdA-minister Timmermans ook altijd bepleit toen hij nog Kamerlid was. Een kleinere krijgsmacht die niet meedoet aan het hoogste geweldsniveau, is prima haalbaar. Daarvoor hebben we geen JSF nodig, we kunnen een goedkoper – en vliegklaar- toestel van de plank kopen. Opmerkelijk is de draai van de PvdA als het gaat om de JSF. Vorig jaar streden SP en PvdA nog zij aan zij tegen het prestigeproject. Samen met PvdA-woordvoerder Angeline Eijsink diende ik vorig jaar een motie in om te stoppen met het project. De motie werd aangenomen. In het verkiezingsprogramma van de PvdA staat: ‘Verlenging van de levensduur van de F-16 is mogelijk en heeft onze voorkeur’. Blijkbaar buigt de partij weer voor een VVD hobby.

Drones
Ook drones staan op het verlanglijstje van de regering. Het plan is om vier onbemande vliegtuigen met groot bereik aan te schaffen, die later desgewenst bewapend kunnen worden. Juist vanwege het omstreden gebruik door de VS – met als gevolg talloze onschuldige slachtoffers – vindt Jasper van Dijk dat we uiterst terughoudend moeten zijn met drones. Glasheldere afspraken op internationaal niveau zijn nodig over de inzet van deze wapens die zoveel leed veroorzaken. Na de omstreden missie in Afghanistan volgt nu een nieuwe missie in Mali met commando’s en Apache gevechtshelikopters om in het onherbergzame noorden jacht te maken op terroristen. Waarom moet Nederland hieraan meedoen? In de media lezen we over allerlei twijfelachtige motieven: vanwege reputatieschade, vanwege de bezuinigingen op defensie of vanwege een zetel in de Veiligheidsraad. Dat soort argumenten doet niet ter zake. Het moet gaan om de vraag of het zinvol is dat Nederland een bijdrage levert.
Daarover zijn nog veel vragen: wat zijn de risico’s van gevechten tegen jihadisten? Onder wiens bevel vallen de Nederlandse commando’s? Wordt voldoende rekening gehouden met de belangen van verschillende bevolkingsgroepen, inclusief de toearegs? En vooral: draagt deze missie echt bij aan vrede en veiligheid in de regio?
Zonder duidelijk antwoord, bestaat een reële kans dat Nederland verstrikt raakt in een uitzichtloze strijd. Morgen spreekt de Tweede Kamer over de visie op defensie van minister Hennis. Het is aan het parlement om deze minister met beide benen op de grond te zetten. Een kleiner leger gericht op Vredeshandhaving past goed binnen het huidige budget. Een opvolger van de F-16 kan van de plank gekocht worden. Da vermijden we het risico dat aankoop van de JSF een fiasco wordt en de krijgsmacht op onverantwoorde wijze overvraagd.

Bron: Noord Hollandse Dagblad
Jasper van Dijk (SP)

Mening ODB

Natuurlijk is de ODB het er mee eens dat taken en middelen goed op elkaar moeten zijn afgestemd. Gevaarlijke missies of onvoldoende voortzettingsvermogen zouden niet tot de hedendaagse Nederlandse realiteit mogen behoren. Net zoals de opdracht om zowel op ‘tijd’ als ‘veilig’ bij het einddoel aan te komen; dit kan niet samen want het is nooit 100% veilig en tegelijkertijd 100% op tijd. Drones staan terecht op het verlanglijstje van de regering. Het woord ‘drone’ is niet synoniem voor aanval met burgerslachtoffers. Drones moeten komen omdat zij voorzien in een gewenste verkenningscapaciteit die is komen te vervallen met het wegsaneren van de P3C Orions van de Marineluchtvaartdienst (die ook al niet meer bestaat). Hetzelfde geldt voor het warme pleidooi voor het schrappen van de JSF. Ook de ODB huldigt dit standpunt maar met heel andere argumenten, namelijk de kosten. Een “van de plank gekocht gevechtsvliegtuig” kan immers ook met nucleaire wapens worden uitgerust, dus dat is geen argument om de JSF te schrappen. Tenslotte heeft de minister vaak door een rietje gekeken naar onze militairen tijdens inzet in het buitenland en haar bewondering voor inzet niet onder stoelen of banken gestoken. Als vervolgens afstand wordt genomen, wordt direct duidelijk dat het noodzakelijk is voldoende middelen en personeel, met een goed cao, te zetten tegenover de gewenste ambitie. 

9 REACTIES

  1. Dag. 1 ding is nu wel duidelijk. De lobby welke verricht is t.b.v. aankoop JSF in den beginne heeft zijn angel nog steeds diep in het vlees. Het JSF project was, is en zal altijd een zeer drassig moerasgebied blijven waarin niemand vantevoren weet waar je landen moet. Als bij het afsluiten van de contracten er geen uitzondering gemaakt op huidige en toekomstige (verborgen) gebreken voorzie ik grote financiele tekorten binnen Defensie welke dan weer door de hele krijgsmacht gedragen moeten worden (we zijn tenslotte 1). Als er geen uitzonderingen bedongen worden in de contracten vind ik dit wel beangstigend. Dat brengt mij bij de woorden van Wilders (PVV), je geeft een blanco cheque af, in dit geval bij de fabrikant van de JSF.

    De drone zou van toegevoegde waarde kunnen zijn. Als militair wordt toch verwacht dat de het ook eens bekijkt vanuit de zgn. “bird view”. In dat opzicht kan ik mij voorstellen dat zij van onschatbare waarde kunnen zijn voor de mensen in het veld.

    Klein nabrandertje.
    MINDEF vermelde tijdens het JSF debat ook nog even tussen neus en lippen door wat Defensie zoal betekent voor de burger maatschappij v.w.b. inzet in diezelfde maatschappij. Ik kreeg sterk de indruk dat er geen enkele interesse was voor dit feit. Het verraste mij wel dat het zo vele malen was.

    Succes, dirk

  2. Helaas, kan ik het met beide partijen niet geheel eens zijn. De Hr. van Dijk heeft een typisch staaltje SP ten gehore gegeven. Is hem te vergeven want we weten het tenslotte van deze linkse club. Echter is hem zeker ook een vorm van tunnelvisie te verwijten. Wij als export land dienen te allen tijde in het hoogste geweldspectrum te kunnen worden ingezet. Daar horen uiteraard bepaalde middelen bij. Het JSS, de LPD’s, de F35 JSF, de drones etc. Het nogmaals oprekken van de levensduur van de F16’s is hier in mijn optiek zeker geen optie. Dat hebben we ook al met de Lynx gedaan met als gevolg dat het operationele bestand slonk en in “leven” werd gehouden met de onderdelen van de gestrande, lees niet meer te redden, Lynx’en. De orions hebben we, na een laatste upgrade, voor een prikkie verkocht. Kunnen we nu lenen bij de buren. Het toverwoord voor korte termijn kosten besparing. Meer is het niet. Gelukkig hebben we dit niet opnieuw gedaan met het JSS! Blijkbaar eens iemand op tijd wakker geschrokken. Nee, dat dus niet. Wel is het zo dat het meedoen met de club, in het hoogste geweldspectrum, geld, middelen en mensen kost. Daar is zeker een onbalans te bespeuren. Het ontbreekt aan visie ondanks dat er een nieuwe “visie” is. Dat document zou voor stabiliteit moeten zorgen en een blik moeten werpen op de ontwikkelingen op LANGE termijn, dus langer dan deze kabinetsperiode. Dit gebeurd echter sinds 1989 niet!! Met als direct gevolg, na zolang, gedemotiveerd personeel. Dat is dan ook de echte ramp in deze. Het leeglopen van de krijgsmacht leidt mede tot het ontbreken van de gewenste capaciteit en vooral kennis en kunde. Ingezet binnen het hoogste geweldsspectrum zou dat slachtoffers gaan eisen! Dat wij een nucleaire macht zijn en moeten blijven staat echter als een paal boven water. Zolang negorij staatjes dezelfde ambitie hebben en de gelegenheid om deze ook daadwerkelijk om te zetten in middelen kunnen we niet anders! Ergo, onze middelen zijn, inclusief de laatste plannen, meer dan op orde. De aandacht dient uit te gaan naar het personeel, als het hier al niet te laat voor is. Daar helpt ook geen nieuw reservisten beleid aan!!

  3. Het is natuurlijk mooi dat hier de mening van diverse mensen goed wordt weergegeven. Het is goed dat dit verhaal zoals andere ook op deze site aandacht krijgt. Maar wat denkt het ODB zelf hier aan te gaan doen. Schrijven is leuk maar met daden bereik je meer.

  4. Dat de JSF er aan zat te komen was volgens mij al een hele tjd een vaststaand feit. De ODB is al in 2009 in het geweer gekomen tegen het financiële beleid van Mindef en de aankoop van de JSF in het bijzonder. Toen al bestond er binnen defensie twijfel of de contracten (ook voor economische zaken) al niet getekend waren.
    Je ziet aan de PvdA, die eerst mordicus tegen was (en misschien nog wel), dat de partij uiteindelijk en waarschijnlijk uit eigen politiek belang toch ingestemd heeft. Zo werkt de politiek nu eenmaal.En dan kan je als bond nog zo hard je mening verkondigen,uiteindelijk beslist de politiek en heb je je daar bij neer te leggen.Ik moet zeggen Henry dat ik dan ook erg benieuwd ben naar wat voor daden je in gedachten had om achteraf wat te bereiken?

    • Goh Droopy Het is gemakkelijk om te zeggen dat als de politiek een besluit heeft genomen dat je je er dan bij moet neer leggen. Nl is een Democratisch land. Als je het ergens niet met eens bent laat je dit duidelijk via de daar voor geijkte wegen merken.

  5. Ik heb vanaf het begin af aan al het nieuws om de JSF gevolgd. Aanloopfase, verkenningen en noem maar op. Hier is sprake van een uitzonderlijk stukje lobby werk geweest (en nog). Andere fabrikanten van dergelijk (ge)vechtmachines zijn nagenoeg niet in beeld geweest. Als de je directeur van Saab mag geloven was het zelfs een beschamende vertoning zoals verkenningen bij niet JSF fabrikanten zijn uitgevoerd. De Saab Gripen is een bijzonder goed toestel welke op goede manier werd aangeboden. Evenals de Eurofighter Typhoon. Echter daar waar betrokkenen een enkel uurtje (soms nog minder) bij de Europese fabrikanten waren werd er ontzettend veel tijd besteedt bij de fabrikant Lockheed Martin. O.a. Saab bood dit toestel aan inclusief vlieger opleidingen, een garantie op de onderdelenlijn van minimaal 30 jaar en upgrades. En je mocht je vliegtuig “stallen” tegen €00,00 kosten, tegen in de USA 1 toestel, 6 maanden voor het luttele bedrag van € 1.000.000. En geen tussentijdse prijsverhogingen maar gewoon garantie “dit kost ‘tie”. Voor nagenoeg hetzelfde “startbedrag” als de JSF. En naar nu blijkt, meer toestellen voor hetzelfde bedrag. Dat er een vervanger van de F-16 moest komen was duidelijk. Alleen de wijze waarop is niet helemaal recht door zee gegaan.

  6. In het geval van de JSF is de ODB altijd luid en duidelijk geweest zoals de toenmalige informatie heeft laten zien.Volgens mij zijn alle te bewandelen wegen wel gebruikt.Als een besluit al bij voorbaat vaststaat zoals bij de JSF zou je je alleen nog hardop kunnen afvragen hoe democratisch dit besluit genomen is. Blijft nog steeds de vraag Henry welke daden jij in gedachten had?

  7. Ik heb meerdere stille actieś in de aanbieding. De vraag is hoever wilt het Odb gaan om actie te voeren ? Gezien de resultaten hebben de bonden er niet genoeg aan gedaan. Wat let jullie om voor het ministerie een estafette actie te houden. Laat eens zien dat je voor je mening staat.

Comments are closed.